در عصری که ما در آن زندگی می کنیم آسایش ظاهری در وجود ما انسانهایی به ظاهر آراسته وجود دارد ولی آرامش واقعی کمیاب تر و برای برخی نایاب شده است. انواع مشغله های روحی، روانی، فکری و آرزوهای طول و دراز باعث شده است تا انسان امروز سعادت و خوشبختی را در عناصر و لوازم مادی جستجو نماید و هر چه بیشتر کاوش و تلاش می کند به نتایج ضعیفتری دست می یابد لذا افکار عمومی جهانی خسته و کوفته از قرنها گسترش کفر و الحاد و مادیگری، جستجو برای استقبال از برنامه های معنوی و جایگزینی آن با برنامه های مادی پوچ و بی ارزش را آغاز نموده و مردم دنیا رفته رفته به انتظار دگرگونی های عمیق و گسترده در سطح اندیشه های حاکم بر نظام های سلطه فعلی و سقوط ایده ها و عقاید آنان خواهند رفت و دیری نخواهد گذشت که وعده الهی در خصوص استقرار متقین و مستضعفین در زمین تحقق خواهد یافت
و آیه شریفه ۵و۶ سوره قصص عملی خواهد شد« و نرید ان نمنّ علی الّذین استضعفوا فی الارض و نجعلهم ائمه و نجعلهم الوارثین و نمکن لهم فی الارض…»و بی جهت نیست که پیامبر گرامی اسلام (ص) فرمود: «افضل العباده انتظار الفرج» و نیز فرمود:« افضل اعمال امتی انتظار الفرج».
اما چرا انتظار فرج بالاترین و با فضیلت ترین عبادت مومن است؟
برای پاسخ به این سوال باید بدانیم مومن کیست و فرج چیست و انتظار به چه معنی است؟
در آیه ۱۷۷و۲۸۵ سوره بقره و ۱۳۶سوره نساء کسی که به پنج واقعیت ایمان داشته و مراتب ایمان حقیقی یعنی شناخت و معرفت قلبی،اقرار زبانی و عمل به اعضاء و جوارح را رعایت نماید مومن نامیده می شود و کسی که این پنج واقعیت را انکار کند در گمراهی دوری بسر می برد. آن پنج واقعیت که هر انسانی باید به آن ایمان داشته باشد تا از دایره تسلیم(مسلمانی) به گستره امن الهی برسد عبارتند از ایمان به:
۱- خدا ۲- فرشتگان و ملائکه الهی ۳- کتاب خدا ۴- پیامبران الهی ۵- روز رستاخیز و قیامت
اما فرج چیست و یعنی چه؟ فرج به معنای گشایش از سختی و مصیبت است.فرج یعنی باز شدن قفل و گره امور زندگی انسان و نجات انسان از سردر گمی و کلافگی و ایجاد انبساط خاطر روحی و آرامش روانی و قلبی در فرد و به معنی دیگر یعنی رهایی از تمامی قید و بندها و آزادی از تاریکیها و پاک شدن از پلیدیها.
« واژه انتظار در گفتار معمول مردم، به معنای امید بهتر شدن و تحوّل از وضع موجود به وضع دیگر است. بنابراین انتظار یعنی آینده نگری و تلاش برای دگرگونی وضع موجود، و تحول آن به آینده ایده آل و برتر.وقتی که معنای انتظار در این گونه امور ساده،چنین باشد،قطعا انتظار ظهور حضرت مهدی (عج) و تحقق حکومت جهانی او، و اجرای آرمانهای مقدسش در سراسر جهان و در ابعاد گوناگون، معنای عظیم و ژرفی خواهد داشت. چنین انتظاری به معنای آماده باش کامل و زمینه سازی سیاسی،فرهنگی،علمی،اخلاقی،اقتصادی و اجتماعی عمیق در سراسر جهان است.آری ،انتظاری که مناسب انقلاب جهانی و برقراری صلح و عدالت حقیقی در همه جا، به رهبری خورشید ولایت، حضرت مهدی (عج) باشد قطعا نیاز به برنامه ریزی حساب شده و وسیع دارد.»(۱)
با توجه به مطالب فوق در می یابیم که چرا انتظار فرج بالاترین عبادت است؟
علت این است که مومن می بیند، بیش از شش میلیارد بشر در دنیا گرفتارند،گرفتار طاغوت، دولتهای فاسد، زندان، اسارت، فقر، نداری، ذلت، بیچارگی، تبعید، آوارگی، دربدری،بی زنی،بی شوهری، بی پدری،بی مادری، فساد، رشوه، ظلم، بی پولی، بی خانگی، بیکاری، بی سوادی، جهل، نادانی، بی خدایی، بی امامی و…. این مومن در قلبش این حالت بوجود می آید « الهی، یک نفر، فقط یک نفر،خود تو،پیغمبرت و یازده امام معصوم، به ما وعده دادید که در آخر الزمان از پس پرده غیبت بیرون می آید، روز اولی هم که ظهور می کند، روز جمعه است،اولین جایی هم که آشکارا در ملأ عام قرار می گیرد، مسجد الحرام است، به اولین دیواری هم که تکیه می دهد، کعبه است و فریاد می زند ای اهل عالم برای نجات شما آمدم.»
این مومن منتظر فرج و گشایش در کار بیش از شش میلیارد انسان بدست امام معصوم (عج) است و عشق این مومن هم این است که خودش هم زنده باشد تا در کنار وجود مقدس او،با دست خودش و به فرمان او، دردهای مردم را دوا کند،حال اگر هم عمرش کفاف نداد و او را ندید، ثواب حل مشکلات این جمعیت انبوه نیازمند به کمکِ امام معصوم (عج) را در پرونده اش ثبت می کند. از چه عبادتی این ثواب نصیب انسان می شود؟چه نمازی بخوانی که این ثواب را داشته باشد؟چه روزه ای بگیری که این مزد را بابت آن بدهند؟ که انسان در انتظار گشایش امور و حل مشکلات میلیاردها انسان مظلوم و نیازمند در دنیا باشد. این مومن با این انتظار تا زمانی که زنده است و تا جان در بدن دارد هر چقدر که بتواند خودش نسبت به حل مشکلات مردم و همنوعان اقدام می کند ،نتوانست با گرو گذاشتن آبرو از دوستان دیگر کمک می گیرد و بازهم اگر نشد به کسی که مشکل دارد امید می دهد و او را امیدوار نگه می دارد که انشا ءا… فرجی حاصل خواهد شد و باز هم اگر نشد لااقل او برای مردم و همنوعان خود مشکل ایجاد نمی کند و چوب لای چرخ آنان قرار نمی دهد.آبرویی را نمی ریزد،تهمت نمی زند، غیبت نمی کند، دروغ نمی گوید، در امانت خیانت نمی کند،به تعهدات خود نسبت به خدا و خلق خدا وفادار می ماند، با فساد اقتصادی و رشوه، سیستم اقتصادی حکومت اسلامی را مختل و معیوب نمی کند و … تا بحول و قوه الهی پرونده اش از ثواب حل مشکل میلیاردها نفر در سراسر جهان لبریز شود و روز قیامت بخاطر ثواب این انتظار، اجر و مزد بگیرد و پرونده اش را به دست راستش بدهند و به او بگویند: «این بنده ما می خواست مشکل میلیاردها انسان گرفتار و مستضعف را با ظهور امام زمان (عج) حل کند و در نیت خود اخلاص داشت اما چون عمرش کفاف نداد منِ خدا ثواب حل مشکلات میلیاردها نفر را به او دادم» و این غیرممکن و بعید نیست زیرا فرموده اند: « الاعمال بالنیه » نیت خالص بسیار مهم است.
وچه آرامشی از این انتظار به انسان دست می دهد خدا می داند و بس. دراینکه انسان وقتی کار نیکی انجام می دهد نشاط روحی می یابد شکی نیست ولی شریک شدن در مشکل گشایی از چنین جمعیتی با چنین انتظاری انسان را از شادی حقیقی و نشاط واقعی لبریز می کند و روح و روان انسان را به سوی قرب الهی پرواز می دهد.
خداوند سبحان به حضرت داوود (ع) وحی کرد:
« ای داوود! هر بنده ای که در روز قیامت با عمل نیکی می آید، من بخاطر همین عمل او را به بهشت داخل می کنم.»
داوود عرض کرد:خداوندا، آن عمل چیست که بواسطه آن بنده ات را داخل بهشت می کنی؟ خداوند فرمود:
« بنده مومنی در رفع حاجت برادر مسلمانش تلاش می کند، من همان تلاش او را دوست دارم. خواه به نتیجه برسد یا نرسد.»(۲)
پس یاد و نام خدا را فراموش نکنیم و او را بخوانیم تا ما را اجابت کند و از دعا و تضرع و زاری از درگاهش روی نگردانیم که به متکبران وعده جهنم داده است آنگاه که فرمود:
« و قال ربکم ادعونی استجب لکم انّ الّذین یستکبرون عن عبادتی سیدخلون جهنّم داخرین» سوره غافر آیه ۶۰
« و پروردگارتان فرمود: مرا بخوانید تا شما را اجابت کنم،در حقیقت کسانی که از پرستش من کبر می ورزند به زودی خوار و در دوزخ در آیند.»
ونیز فرمود « و از رحمت خدا ناامید نباشید، زیرا جز گروه کافران کسی از رحمت خدا ناامید نمی شود.»سوره یوسف آیه ۸۷
*********************************
پاورقی:
۱- معارف در مناسبتهای اسلامی نوشته مرحوم محمد محمدی اشتهاردی صفحه۳۵۹
۲- کلیات حدیث قدسی صفحه ۱۸۵
